Bệnh thiếu máu huyết tán: "Không còn nước tát" cho người nghèo!
Từ điển Y khoa - Bệnh lý [ 7/11/2008 | 19:45 GMT+7 ]
GiaoDucSucKhoe.net (Theo Gia Minh - Sài Gòn Tiếp Thị)

Những đứa trẻ cứ vàng vọt, xanh xao, mệt mỏi đến không nhấc nổi bước chân... vì thiếu máu huyết tán. Và khi không được điều trị đúng cách, lá lách, tim gan của đứa trẻ to dần lên

Bệnh thiếu máu huyết tán:
Không còn nước tát cho người nghèo

Bệnh nhân Bùi Văn Mạnh điều trị thiếu máu huyết tán tại bệnh viện Nhi Trung ương

Thiếu máu huyết tán là một trong những bệnh thiếu máu thường gặp nhất và khó chữa trị nhất.

Vàng vọt, xanh xao

Bé Hà Văn Bình (10 tuổi) cùng bố lặn lội từ Thanh Sơn, Phú Thọ xuống Hà Nội để truyền máu. Đáng lẽ việc này phải được làm thường xuyên nhưng gia đình khó khăn nên mỗi năm cháu Bình chỉ được đưa xuống Hà Nội kiểm tra và truyền máu một lần. Anh Hà Văn Ngay, bố của cháu Bình, kể: hồi hai tuổi cháu thường mệt mỏi đến nỗi không đi được, da xanh, uống thuốc nam không thấy khá hơn. Thế rồi, lá lách của cháu to dần, sa xuống tận rốn, khiến cháu đau đớn. Mãi đến năm 2007, gia đình mới có điều kiện cho cháu xuống Hà Nội phẫu thuật. Các bác sĩ xác định cháu Bình bị thiếu máu huyết tán phải truyền máu, và phải ghép tuỷ mới có hy vọng.

Bảy tuổi, ở huyện Yên Thuỷ, Hoà Bình, Bùi Văn Mạnh trông còi cọc, bé nhỏ như trẻ lên bốn. Theo mẹ em, chị Bùi Thị Yến, bác sĩ bệnh viện huyện đã chẩn đoán Mạnh bị thiếu máu huyết tán từ năm lên hai. Nhưng kinh tế khó khăn, nên bố mẹ chỉ chữa bệnh cho Mạnh bằng những thang thuốc lá mua từ một thầy lang trong vùng. Mãi đến gần đây, tích cóp được ít tiền, bố mẹ mới đưa em lên bệnh viện Nhi Trung ương. Lúc này, lách của Mạnh đã quá to, phải cắt bỏ – hậu quả của việc không được chữa trị sớm, đúng cách.

Truyền máu suốt đời

Theo TS Dương Bá Trực, trưởng khoa huyết học – truyền máu bệnh viện Nhi Trung ương, thiếu máu huyết tán là bệnh xảy ra khi hồng cầu bị vỡ, bị tiêu huỷ quá mức (tan máu) khiến lượng huyết cầu tố trong máu tăng, bilirubin gián tiếp tăng, gây thiếu máu và vàng da. Người bị thiếu máu huyết tán thường xanh xao, mệt mỏi, chóng mặt, xương khớp đau nhức, vàng da, lách to… Trẻ bị thiếu máu huyết tán nếu không được điều trị sớm, đúng cách sẽ gặp nhiều biến chứng như ứ sắt khiến lách, gan, tim to dần ra, xương hỏng, cơ thể không phát triển, có thể tử vong trước 15 tuổi.

Theo thống kê của bệnh viện Nhi Trung ương ở Hà Nội, người sống trong vùng sốt rét có nguy cơ mắc thiếu máu huyết tán cao hơn người sống ở các vùng khác. Tỷ lệ mắc bệnh thiếu máu huyết tán ở dân tộc Thái là 30 – 35%, ở dân tộc Tày 11,7%, dân tộc Mường 12%, dân tộc Kinh 2,4%... Nếu bố mẹ đều mang gene bệnh thiếu máu huyết tán thì con sinh ra có tỷ lệ mắc bệnh này ở thể nặng là 25%. Hơn 20 năm nay, bệnh viện Nhi Trung ương đã tiếp nhận hàng nghìn bệnh nhân bị bệnh này.

Để điều trị, bệnh nhân cần được truyền máu định kỳ khoảng ba tuần hay một tháng/lần. Lượng máu được truyền tuỳ thuộc vào thể trọng của bệnh nhân và uống thuốc thải sắt. Ghép tuỷ là cách duy nhất hiện nay có thể điều trị dứt điểm căn bệnh này. Tuy nhiên đây là một phương pháp rất tốn kém và đòi hỏi nhiều điều kiện. Việc đưa bệnh nhân đến bệnh viện để truyền máu đều đặn cũng rất tốn kém và là điều mà không phải gia đình nào cũng thực hiện được.

Sớm vẫn còn hơn

Điều đáng nói là hiện nay nhiều gia đình không biết bệnh này để đề phòng, cho con em đi khám để được chẩn đoán và điều trị sớm mà để bệnh biến chứng quá nặng. Hậu quả là nhiều cháu bé được đưa vào bệnh viện trong tình trạng nguy hiểm như bé Mạnh: lách đã quá to, có nguy cơ vỡ, khiến bệnh nhi càng thiếu máu trầm trọng hơn. Khi đó, các bác sĩ buộc phải cắt lách của bệnh nhi, dù cắt lách sẽ khiến bệnh nhi dễ bị nhiễm trùng, dễ bị sốc và nguy hiểm đến tính mạng nếu gặp phải tai nạn...

Thiếu máu huyết tán có rất nhiều nguyên nhân, trong đó di truyền là nguyên nhân thường gặp. Ngoài ra còn có thiếu máu huyết tán mắc phải do nhiễm khuẩn huyết như liên cầu, sốt rét, thể sốt vàng đái huyết cầu tố, nhiễm độc do ăn phải nấm độc, thạch tín, do dị ứng một số hoá chất như benzen, sulfamid, quinin, một số thuốc giảm sốt, giảm đau...

Theo TS Nguyễn Bá Trực: “Các gia đình ở Việt Nam hiện nay chưa được chẩn đoán bệnh này ngay từ đứa con đầu tiên, vì chưa có thói quen kiểm tra sức khoẻ trước khi kết hôn. Những gia đình đã nếm đủ “mùi” thiệt hại, mất mát vì con bị thiếu máu huyết tán thì rất sợ sinh nữa”.

 Về trang chủ    Bản để in
Các bài viết cùng chuyên khoa [Huyết học] trong chuyên mục [Từ điển Y khoa] :
  • Bệnh xơ tủy vô căn [17/10/2008 | 23:27 GMT+7]
  • Thiếu máu [31/3/2008 | 23:15 GMT+7]

Quảng cáo


TIỆN ÍCH ONLINE